วันอาทิตย์ที่ 6 กรกฎาคม พ.ศ. 2568

นวัฒนธรรมในสังคมเกาหลีร่วมสมัย: อัตลักษณ์ร่วมสมัย อิทธิพลข้ามชาติ และพลวัตเศรษฐกิจสร้างสรรค์

บทคัดย่อ

บทความนี้ศึกษาปรากฏการณ์ นวัฒนธรรม (Neoculture) ในสังคมเกาหลีใต้ โดยมุ่งวิเคราะห์ลักษณะสำคัญ ปัจจัยขับเคลื่อน ผลกระทบทางเศรษฐกิจ สังคม และอัตลักษณ์ชาติ กรณีศึกษานำเสนอปรากฏการณ์สำคัญ เช่น Hallyu (K-Wave) วัฒนธรรมแฟนคลับ การใช้เทคโนโลยีดิจิทัล และการสร้างอัตลักษณ์โลกาภิวัตน์ เพื่อให้เห็นถึงพลังทางวัฒนธรรมที่เกาหลีใต้ใช้เป็นกลยุทธ์ Soft Power และความท้าทายของความหลากหลายทางวัฒนธรรมในยุคสมัยใหม่


1. ความนำ

เกาหลีใต้เป็นหนึ่งในตัวอย่างชัดเจนของประเทศที่เปลี่ยนแปลงโครงสร้างทางเศรษฐกิจและวัฒนธรรมอย่างรวดเร็ว จากสังคมเกษตรกรรมหลังสงครามเกาหลี สู่ประเทศอุตสาหกรรมและผู้นำด้านวัฒนธรรมร่วมสมัยระดับโลก การเกิดขึ้นของ นวัฒนธรรม จึงไม่เพียงสะท้อนการเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยีและเศรษฐกิจ หากยังเป็นยุทธศาสตร์สำคัญที่รัฐส่งเสริมในนามของ Korean Wave (Hallyu)


2. ความหมายและกรอบแนวคิด

นวัฒนธรรม (Neoculture) ในบริบทเกาหลีใต้ หมายถึง

“วัฒนธรรมใหม่ที่เกิดจากการผสานรากฐานวัฒนธรรมเกาหลีดั้งเดิมกับนวัตกรรม เทคโนโลยีดิจิทัล และกระแสโลกาภิวัตน์ จนก่อรูปเป็นอัตลักษณ์ร่วมสมัยและอิทธิพลระดับนานาชาติ”

แนวคิดสำคัญที่เกี่ยวข้อง ได้แก่

  • Cultural Hybridization: การผสมผสานค่านิยมเกาหลีและตะวันตก

  • Soft Power Theory: การสร้างภาพลักษณ์และอิทธิพลทางวัฒนธรรม

  • Network Society: การขยายอัตลักษณ์ผ่านแพลตฟอร์มดิจิทัล


3. ลักษณะนวัฒนธรรมในสังคมเกาหลี

  1. K-Wave (Hallyu)
    การส่งออกวัฒนธรรมบันเทิง เช่น K-Pop, K-Drama, K-Film

  2. วัฒนธรรมแฟนคลับและชุมชนดิจิทัล
    แฟนคลับเป็นกำลังขับเคลื่อนเศรษฐกิจและ Soft Power

  3. อุตสาหกรรมความงามและแฟชั่น
    K-Beauty, Plastic Surgery Culture เป็นส่วนหนึ่งของนวัฒนธรรมร่วมสมัย

  4. วัฒนธรรม Start-up และเทคโนโลยี
    การใช้แพลตฟอร์มออนไลน์ เช่น V-Live, Weverse

  5. ความตึงเครียดระหว่างประเพณีดั้งเดิมกับโลกาภิวัตน์
    เช่น บทบาทหญิงชายและค่านิยมครอบครัว


4. ปัจจัยขับเคลื่อนนวัฒนธรรม

  1. นโยบายรัฐ
    รัฐบาลลงทุนสนับสนุน K-Content ผ่านกองทุนและการส่งออก

  2. เทคโนโลยีดิจิทัล
    เครือข่าย 5G และแพลตฟอร์มออนไลน์สนับสนุนการเข้าถึงวัฒนธรรม

  3. เศรษฐกิจสร้างสรรค์
    K-Pop และอุตสาหกรรมบันเทิงสร้าง GDP จำนวนมาก

  4. ความต้องการยอมรับในเวทีโลก
    วัฒนธรรมถูกใช้เป็นเครื่องมือสร้างอิทธิพลและแบรนด์ชาติ


5. บทบาทและผลกระทบทางสังคม

5.1 ผลเชิงบวก
✅ สร้าง Soft Power และอิทธิพลทางเศรษฐกิจ
✅ เสริมความภาคภูมิใจในอัตลักษณ์ชาติ
✅ กระตุ้นอุตสาหกรรมสร้างสรรค์
✅ ยกระดับภาพลักษณ์ประเทศ

5.2 ผลเชิงลบ
⚠️ แรงกดดันทางสังคมต่อรูปลักษณ์และความสำเร็จ
⚠️ ความตึงเครียดระหว่างค่านิยมดั้งเดิมกับความเป็นสมัยใหม่
⚠️ ความเหลื่อมล้ำระหว่างศิลปินและแฟนคลับ
⚠️ ปัญหาสุขภาพจิตในวงการบันเทิง


6. กรณีศึกษานวัฒนธรรมร่วมสมัยในเกาหลีใต้

ด้านกรณีศึกษา
ดนตรีBTS, BLACKPINK, EXO ใช้แพลตฟอร์มดิจิทัลขยายฐานแฟนคลับทั่วโลก
ละครและภาพยนตร์Squid Game, Parasite สะท้อนความเหลื่อมล้ำและชีวิตสมัยใหม่
แฟชั่นและความงามK-Beauty และวัฒนธรรมการศัลยกรรมที่มีมูลค่าสูงสุดในโลก
แพลตฟอร์มดิจิทัลV-Live, Weverse ใช้สื่อสารกับแฟนคลับนานาชาติ

7. บทสรุป

นวัฒนธรรมในสังคมเกาหลีใต้ร่วมสมัยเป็นปรากฏการณ์สำคัญที่สะท้อนพลังทางเศรษฐกิจ เทคโนโลยี และ Soft Power รัฐบาลและอุตสาหกรรมสร้างสรรค์สามารถใช้วัฒนธรรมเป็นกลยุทธ์ทางยุทธศาสตร์สร้างอิทธิพลในระดับโลก อย่างไรก็ตาม ความท้าทายทางสังคม เช่น ความกดดันเรื่องความสำเร็จ อัตลักษณ์ และคุณค่าดั้งเดิม ยังคงเป็นโจทย์สำคัญในการพัฒนาวัฒนธรรมอย่างยั่งยืน


บรรณานุกรม

  • Jin, D. Y. (2016). New Korean Wave: Transnational Cultural Power in the Age of Social Media. University of Illinois Press.

  • Lie, J. (2015). K-Pop: Popular Music, Cultural Amnesia, and Economic Innovation in South Korea. University of California Press.

  • Kim, Y. (2013). The Korean Wave: Korean Media Go Global. Routledge.

  • Castells, M. (2010). The Rise of the Network Society. Wiley-Blackwell.

ไม่มีความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น

เปิดวิสัยทัศน์ "Thailand Vision 2035" ถอดรหัสยุทธศาสตร์ "ยศชนัน" ชูสร้างรายได้สูงด้วยตำแหน่งสูงสุด

การเลือกตั้งทั่วไป 8 กุมภาพันธ์ 2569 กำลังถูกจับตามองว่าเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญของการเมืองไทย ท่ามกลางบริบทวิกฤตซ้อนวิกฤต หรือที่นักวิชาการเรียก...