วันอังคารที่ 6 มกราคม พ.ศ. 2569

“เพื่อไทย” ชูบางใหญ่เป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจฐานรากอัจฉริยะ เชื่อมรถไฟฟ้า–โลจิสติกส์–วัฒนธรรม

การเลือกตั้งทั่วไปปี 2569 กำลังกลายเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญของการเมืองไทย เมื่อพรรคการเมืองหลักต่างเร่งนำเสนอนโยบายที่มุ่งแก้ปัญหาเชิงโครงสร้างมากกว่านโยบายประชานิยมระยะสั้น ล่าสุด พรรคเพื่อไทยภายใต้การนำของ นายยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ แคนดิเดตนายกรัฐมนตรี ได้ประกาศวิสัยทัศน์พลิกโฉมพื้นที่ “ตลาดกลางบางใหญ่” จังหวัดนนทบุรี ให้เป็นต้นแบบการพัฒนาเศรษฐกิจฐานรากที่ขับเคลื่อนด้วยนวัตกรรม พร้อมยกระดับพื้นที่ปริมณฑลให้เป็น “Westgate of Bangkok” อย่างเป็นระบบ

รายงานวิเคราะห์นโยบายหาเสียงดังกล่าว ชี้ให้เห็นว่า พรรคเพื่อไทยวางบางใหญ่เป็นพื้นที่นำร่อง (Sandbox) เพื่อบูรณาการ โครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคม ระบบโลจิสติกส์สินค้าเกษตร และการพัฒนาเมืองอัจฉริยะ โดยมีเป้าหมายลดค่าครองชีพ เพิ่มรายได้ประชาชน และยกระดับคุณภาพชีวิตในระยะยาว

รถไฟฟ้า 20 บาทตลอดสาย ลดเหลื่อมล้ำ–กระตุ้นเศรษฐกิจ

หนึ่งในนโยบายหลักคือ รถไฟฟ้า 20 บาทตลอดสาย ซึ่งถูกวิเคราะห์ว่าไม่ใช่เพียงกลยุทธ์หาเสียง แต่เป็นการเปลี่ยนแนวคิดระบบขนส่งจากบริการเชิงพาณิชย์ไปสู่บริการสาธารณะขั้นพื้นฐาน การศึกษาประเมินว่า นโยบายดังกล่าวจะสร้างผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจรวมกว่า หนึ่งหมื่นล้านบาทต่อปี ทั้งจากการลดค่าใช้จ่ายการเดินทางของครัวเรือน การลดอุบัติเหตุ และผลดีด้านสิ่งแวดล้อม

อย่างไรก็ตาม รายงานชี้ว่าความท้าทายสำคัญอยู่ที่ ความยั่งยืนทางการเงิน และการจัดการระบบตั๋วร่วม โดยรัฐจำเป็นต้องชดเชยรายได้ให้ผู้ประกอบการรถไฟฟ้า พร้อมเร่งแก้ปัญหาค่าธรรมเนียมแรกเข้าและการเชื่อมต่อข้ามสาย เพื่อให้การเดินทางเป็นไปอย่างไร้รอยต่อ

วิกฤตไมล์สุดท้าย จุดอ่อนของบางใหญ่

แม้บางใหญ่จะมีรถไฟฟ้าสายสีม่วงเป็นแกนหลัก แต่ปัญหา First–Last Mile Connectivity ยังคงเป็นอุปสรรคต่อการใช้ขนส่งสาธารณะ รายงานเสนอให้พรรคเพื่อไทยผลักดัน ระบบ Feeder อัจฉริยะ เช่น รถมินิบัสไฟฟ้า การบูรณาการค่าโดยสารกับตั๋วร่วม และการปรับปรุงทางเท้า–ทางจักรยาน เพื่อแก้ปัญหารถติดและลดการพึ่งพารถยนต์ส่วนตัว

ยกระดับตลาดบางใหญ่สู่ Smart Agricultural Logistics Hub

ในมิติเศรษฐกิจ พรรคเพื่อไทยเสนอให้ยกระดับตลาดบางใหญ่จากตลาดค้าส่งทั่วไป สู่ ศูนย์กลางโลจิสติกส์เกษตรอัจฉริยะ รองรับทั้งห่วงโซ่ความเย็น (Cold Chain) ระบบคลังสินค้าอัจฉริยะ และแพลตฟอร์ม E-commerce สำหรับสินค้าเกษตรสด เพื่อลดต้นทุนโลจิสติกส์และเพิ่มอำนาจต่อรองให้เกษตรกร

รายงานยังเสนอแนวคิดเชื่อมต่อระบบรางเพื่อการขนส่งสินค้าในอนาคต รวมถึงการใช้ข้อมูลและ AI วิเคราะห์อุปสงค์–อุปทาน เพื่อรักษาเสถียรภาพราคาสินค้าเกษตร ซึ่งถือเป็นฐานเสียงสำคัญของพรรค

ผสาน Soft Power วัฒนธรรม–ท่องเที่ยว

นอกจากเศรษฐกิจและคมนาคม นโยบายยังให้ความสำคัญกับ ทุนทางวัฒนธรรมของนนทบุรี อาทิ วัดเล่งเน่ยยี่ 2 และเกาะเกร็ด โดยเสนอพัฒนาเส้นทางท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมและระบบขนส่งเพื่อการท่องเที่ยวแบบไร้รอยต่อ เพื่อกระจายรายได้สู่ชุมชนท้องถิ่น

ยุทธศาสตร์การเมือง “บางใหญ่–ยศชนัน”

นักวิชาการประเมินว่า การเลือกบางใหญ่เป็นพื้นที่ยุทธศาสตร์ สะท้อนแนวคิด “ป่าล้อมเมือง” รูปแบบใหม่ ที่มุ่งเจาะฐานเสียงชนชั้นกลางและแรงงานในเขตปริมณฑล ขณะที่ภาพลักษณ์ของนายยศชนัน ในฐานะนักวิชาการสายเทคโนแครต ช่วยเสริมความน่าเชื่อถือของนโยบายที่อาศัยข้อมูลและนวัตกรรมเป็นฐาน

บทสรุป

รายงานสรุปว่า นโยบายของพรรคเพื่อไทยในพื้นที่ตลาดบางใหญ่ มีความครบถ้วนทั้งมิติเศรษฐกิจ สังคม และโครงสร้างพื้นฐาน แต่ความสำเร็จจะขึ้นอยู่กับการแก้ปัญหาระบบขนส่งรอง ความโปร่งใสด้านการคลัง และการมีส่วนร่วมของชุมชน หากทำได้จริง บางใหญ่อาจก้าวสู่การเป็นต้นแบบ “เมืองอัจฉริยะที่เชื่อมโยงเศรษฐกิจและคุณภาพชีวิต” ของประเทศไทยในทศวรรษหน้า.

วิเคราะห์นโยบายการหาเสียงเลือกตั้งปี 2569 ของพรรคการเมืองเกี่ยวกับการพัฒนาตลาดบางใหญ่จังหวัดนนทบุรี: พลวัตทางเศรษฐศาสตร์การเมือง ยุทธศาสตร์โลจิสติกส์ และความท้าทายในการเชื่อมต่อโครงข่ายคมนาคม

บทคัดย่อ

รายงานการวิจัยฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทำการวิเคราะห์เชิงลึกและสังเคราะห์นโยบายการหาเสียงเลือกตั้งทั่วไปในปี พุทธศักราช 2569 โดยมุ่งเน้นไปที่ยุทธศาสตร์ของพรรคเพื่อไทยภายใต้การนำของแคนดิเดตนายกรัฐมนตรี นายยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ ซึ่งได้ประกาศวิสัยทัศน์ในการพลิกโฉมพื้นที่ "ตลาดกลางบางใหญ่" จังหวัดนนทบุรี ให้กลายเป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจฐานรากที่ขับเคลื่อนด้วยนวัตกรรม (Innovation-Driven Grassroot Economy) รายงานฉบับนี้จะเจาะลึกถึงสามแกนหลักของนโยบาย ได้แก่ 1) นโยบายรถไฟฟ้า 20 บาทตลอดสายและผลกระทบทางเศรษฐศาสตร์มหภาค 2) การยกระดับระบบโลจิสติกส์และห่วงโซ่อุปทานสินค้าเกษตรสู่ความอัจฉริยะ (Smart Agricultural Logistics) และ 3) การจัดการปัญหาการเชื่อมต่อการเดินทางระบบรอง (Feeder Systems) เพื่อแก้ปัญหาวิกฤตจราจรและเพิ่มประสิทธิภาพการเข้าถึงระบบขนส่งมวลชน

การศึกษานี้ใช้วิธีการวิจัยเอกสาร (Documentary Research) โดยรวบรวมข้อมูลจากรายงานทางวิชาการ สถิติเศรษฐกิจ บทวิเคราะห์อสังหาริมทรัพย์ และข่าวสารทางการเมือง เพื่อประเมินความเป็นไปได้ (Feasibility) ความคุ้มค่า (Cost-Benefit Analysis) และผลกระทบทางสังคม (Social Impact Assessment) ของนโยบายดังกล่าว ผลการศึกษาชี้ให้เห็นว่า แม้บางใหญ่จะมีศักยภาพทางกายภาพในการเป็นฮับโลจิสติกส์และการค้า แต่ยังติดกับดักปัญหาเชิงโครงสร้าง ทั้งด้านผังเมืองที่ไม่เอื้อต่อการเชื่อมต่อ และระบบขนส่งมวลชนที่ยังไม่ครอบคลุมถึงไมล์สุดท้าย (Last Mile Connectivity) รายงานนี้จึงนำเสนอข้อเสนอแนะเชิงนโยบายที่บูรณาการมิติทางวิศวกรรม เศรษฐศาสตร์ และสังคมวิทยาเข้าด้วยกัน เพื่อเสนอแนะทิศทางที่ยั่งยืนสำหรับการพัฒนาเขตปริมณฑลของกรุงเทพมหานครในทศวรรษหน้า

1. บทนำ: ภูมิทัศน์ใหม่ของการเมืองไทยและบริบทพื้นที่นนทบุรีในปี 2569

1.1 พลวัตทางการเมือง: การเปลี่ยนผ่านสู่ยุคผู้นำเทคโนแครต

การเลือกตั้งทั่วไปในปี 2569 นับเป็นหมุดหมายสำคัญในประวัติศาสตร์การเมืองไทยร่วมสมัย เนื่องจากเป็นช่วงเวลาที่ประเทศไทยกำลังเผชิญกับ "พายุหมุนทางวิกฤตการณ์" (Perfect Storm) ที่ประกอบไปด้วยความท้าทายทางเศรษฐกิจ ความขัดแย้งทางภูมิรัฐศาสตร์ การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และการเปลี่ยนผ่านสู่ยุคปัญญาประดิษฐ์ (AI Transition) ¹ บริบทนี้ได้กำหนดทิศทางการแข่งขันของพรรคการเมืองต่าง ๆ ให้ต้องปรับเปลี่ยนกระบวนทัศน์จากการนำเสนอนโยบายประชานิยมระยะสั้น (Short-term Populism) ไปสู่การนำเสนอนโยบายที่เน้นการแก้ปัญหาเชิงโครงสร้างด้วยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

ในบริบทดังกล่าว การเปิดตัว นายยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ ในฐานะแคนดิเดตนายกรัฐมนตรีบัญชีรายชื่อลำดับที่ 1 ของพรรคเพื่อไทย จึงมีนัยสำคัญทางยุทธศาสตร์อย่างยิ่ง นายยศชนัน ไม่ได้เป็นเพียงทายาททางการเมืองของตระกูลวงศ์สวัสดิ์และชินวัตร ซึ่งเป็นตระกูลที่มีอิทธิพลสูงในการเมืองไทยมากว่าสองทศวรรษ แต่ยังมีคุณสมบัติความเป็นนักวิชาการและผู้เชี่ยวชาญด้านวิศวกรรมชีวการแพทย์ (Biomedical Engineering) ระดับแนวหน้าของประเทศ โดยดำรงตำแหน่งรองอธิการบดีฝ่ายวิจัยของมหาวิทยาลัยมหิดล และมีความเชี่ยวชาญเฉพาะด้านเทคโนโลยีเชื่อมต่อสมองกับคอมพิวเตอร์ (Brain-Computer Interface) ¹

การนำเสนอภาพลักษณ์ผู้นำที่มีพื้นฐานทางวิทยาศาสตร์และวิศวกรรมศาสตร์ สะท้อนให้เห็นถึงความพยายามของพรรคเพื่อไทยในการสร้างความน่าเชื่อถือ (Credibility) ในกลุ่มชนชั้นกลางและคนรุ่นใหม่ที่ต้องการเห็นการบริหารประเทศด้วยข้อมูล (Data-Driven Governance) มากกว่าวาทกรรมทางการเมือง การลงพื้นที่หาเสียงที่ "ตลาดบางใหญ่" จังหวัดนนทบุรี ของ นายยศชนัน จึงไม่ได้เป็นเพียงกิจกรรมรณรงค์หาเสียงทั่วไป แต่เป็นการประกาศพื้นที่นำร่อง (Pilot Area) หรือ "Sandbox" ทางนโยบาย ที่จะบูรณาการโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคม (รถไฟฟ้า) เข้ากับเศรษฐกิจภาคเกษตร (ตลาดกลาง) โดยใช้นวัตกรรมเป็นตัวเชื่อมประสาน ซึ่งสอดคล้องกับวิสัยทัศน์ของเขาที่ต้องการพาประเทศไทยหลุดพ้นจากกับดักรายได้ปานกลางด้วยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ¹

1.2 นนทบุรีและบางใหญ่: จากพื้นที่เกษตรกรรมสู่ "Westgate of Bangkok"

จังหวัดนนทบุรี โดยเฉพาะอำเภอบางใหญ่ ได้ผ่านกระบวนการเปลี่ยนแปลงความเป็นเมือง (Urbanization) อย่างรวดเร็วในช่วงสองทศวรรษที่ผ่านมา จากเดิมที่เป็นพื้นที่สวนผลไม้และเกษตรกรรมหนาแน่น ได้กลายสภาพเป็นพื้นที่รองรับการขยายตัวของเมืองหลวง (Urban Sprawl) และเป็นที่อยู่อาศัยชั้นดี (Residential Hub) ของประชากรที่ทำงานในกรุงเทพมหานคร การเปลี่ยนแปลงนี้ถูกเร่งเร้าด้วยการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานขนาดใหญ่ ทั้งถนนกาญจนาภิเษก (วงแหวนรอบนอกตะวันตก) มอเตอร์เวย์สายบางใหญ่-กาญจนบุรี และที่สำคัญที่สุดคือ รถไฟฟ้ามหานคร สายฉลองรัชธรรม (สายสีม่วง) ช่วงบางใหญ่-เตาปูน

ข้อมูลจาก Amber Realty และ DDproperty ในปี 2568 ชี้ให้เห็นว่า ราคาที่ดินในเขตบางกรวย-บางใหญ่-บางบัวทอง มีอัตราการเติบโตสูงถึง 26.4% ซึ่งสูงกว่าค่าเฉลี่ยของหลายพื้นที่ในกรุงเทพมหานคร ⁴ การเพิ่มขึ้นของมูลค่าที่ดินนี้สะท้อนถึงความคาดหวังของนักลงทุนและประชาชนต่อศักยภาพของพื้นที่ในฐานะศูนย์กลางเศรษฐกิจแห่งใหม่ หรือ "New CBD" ของฝั่งตะวันตก อย่างไรก็ตาม การเติบโตทางกายภาพที่รวดเร็วนี้กลับไม่ได้มาพร้อมกับการพัฒนาคุณภาพชีวิตที่สอดคล้องกัน ปัญหาการจราจรติดขัด ปัญหามลพิษ PM2.5 และค่าครองชีพที่สูงขึ้นจากการเดินทาง ยังคงเป็นปัญหาเรื้อรังที่กัดกินคุณภาพชีวิตของชาวนนทบุรี ⁵

นอกจากนี้ ตลาดกลางบางใหญ่ ยังคงบทบาทสำคัญในฐานะ "ครัวของกรุงเทพฯ" และศูนย์กลางการกระจายสินค้าเกษตรจากภาคตะวันตกและภาคใต้ การที่พรรคการเมืองเลือกพื้นที่นี้เป็นจุดประกาศนโยบาย จึงเป็นการส่งสัญญาณถึงความสำคัญของการเชื่อมโยง "เมือง" (Urban Consumption) กับ "ชนบท" (Rural Production) เข้าด้วยกัน ผ่านระบบโลจิสติกส์ที่มีประสิทธิภาพ ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญของการลดต้นทุนค่าครองชีพและเพิ่มรายได้ให้เกษตรกร

2. วิเคราะห์เชิงลึก: นโยบายรถไฟฟ้า 20 บาทตลอดสายและผลกระทบต่อโครงสร้างเศรษฐกิจสังคม

2.1 หลักการเศรษฐศาสตร์ขนส่ง: สวัสดิการสังคม vs ภาระทางการคลัง

นโยบาย "รถไฟฟ้า 20 บาทตลอดสาย" ที่พรรคเพื่อไทยและนายยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ นำเสนอ ไม่ใช่เพียงกลยุทธ์ทางการตลาด (Marketing Gimmick) แต่เป็นการเปลี่ยนแปลงปรัชญาการบริหารจัดการขนส่งสาธารณะ จากเดิมที่มองระบบขนส่งมวลชนเป็น "บริการเชิงพาณิชย์" (Commercial Service) ที่ผู้ใช้บริการต้องแบกรับต้นทุนตามระยะทาง (Distance-based Fare) ไปสู่การมองเป็น "บริการสาธารณะขั้นพื้นฐาน" (Public Service) เฉกเช่นเดียวกับการรักษาพยาบาลหรือการศึกษา

2.1.1 มิติความคุ้มค่าทางเศรษฐกิจ (Economic Valuation)

ข้อมูลจากกระทรวงคมนาคมและการรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนแห่งประเทศไทย (รฟม.) ระบุว่า การดำเนินนโยบายรถไฟฟ้า 20 บาทตลอดสาย คาดว่าจะสร้างผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจรวมมูลค่ากว่า 10,049.73 ล้านบาทต่อปี ในปีงบประมาณ 2569 ⁵ ซึ่งประกอบด้วย:

การประหยัดค่าใช้จ่ายในการเดินทางของครัวเรือน (Household Expenditure Saving): ประมาณ 7,360.43 ล้านบาท การลดลงของค่าโดยสารจะเพิ่มรายได้ที่ใช้จ่ายได้จริง (Disposable Income) ของประชาชน ซึ่งจะถูกนำไปหมุนเวียนในระบบเศรษฐกิจฐานรากแทนที่จะสูญเสียไปกับค่าเดินทาง
การลดความสูญเสียจากอุบัติเหตุและการเพิ่มคุณภาพชีวิต: ประมาณ 2,612.02 ล้านบาท การเปลี่ยนรูปแบบการเดินทาง (Modal Shift) จากรถจักรยานยนต์และรถยนต์ส่วนตัวมาสู่ระบบรางที่มีความปลอดภัยสูงกว่า จะช่วยลดอัตราการเสียชีวิตและบาดเจ็บจากอุบัติเหตุจราจร ซึ่งเป็นปัญหาใหญ่ของไทย
ผลประโยชน์ด้านสิ่งแวดล้อม: ประมาณ 77.28 ล้านบาท จากการลดการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ (CO2) และฝุ่น PM2.5 ซึ่งสอดคล้องกับเป้าหมายความเป็นกลางทางคาร์บอนของประเทศ ⁵

2.1.2 ความเป็นธรรมทางสังคม (Social Equity)

ในทางวิชาการ ความเป็นธรรมในการเข้าถึงระบบขนส่ง (Transit Equity) แบ่งออกเป็นสองมิติหลัก คือ ความเป็นธรรมแนวราบ (Horizontal Equity) และความเป็นธรรมแนวดิ่ง (Vertical Equity) ⁷

Vertical Equity: นโยบายค่าโดยสารคงที่ (Flat Fare) ที่ 20 บาท ส่งผลดีอย่างยิ่งต่อกลุ่มผู้มีรายได้น้อย (Low-income groups) ที่มักอาศัยอยู่ในเขตชานเมืองไกลออกไป (เช่น บางใหญ่ ไทรน้อย) และต้องเดินทางระยะไกลเพื่อเข้ามาทำงานในเมือง การเก็บค่าโดยสารตามระยะทางแบบเดิม (Distance-based) เป็นการลงโทษผู้ที่มีกำลังซื้อที่อยู่อาศัยน้อยให้ต้องแบกรับค่าเดินทางที่สูงกว่า ⁸ นโยบายนี้จึงช่วยลดความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจโดยตรง
Market Equity: อย่างไรก็ตาม มีข้อโต้แย้งทางวิชาการว่านโยบาย Flat Fare อาจทำให้ผู้เดินทางระยะสั้นต้อง "อุดหนุน" (Cross-subsidize) ผู้เดินทางระยะไกล หากราคา 20 บาทสูงกว่าต้นทุนจริงของการเดินทางสั้น ๆ (เช่น 1-2 สถานี) แต่ในบริบทของรถไฟฟ้าสายสีม่วงและสีน้ำเงิน ราคา 20 บาทถือว่าต่ำกว่าราคาเฉลี่ยส่วนใหญ่ จึงเป็นประโยชน์ต่อผู้ใช้บริการเกือบทุกกลุ่ม

2.2 ความยั่งยืนทางการเงิน (Financial Sustainability) และผลกระทบต่อผู้ประกอบการ

ความท้าทายที่ใหญ่ที่สุดของนโยบายนี้คือ "แหล่งเงินทุน" รัฐบาลจำเป็นต้องจัดหางบประมาณอุดหนุน (Subsidy) ให้กับผู้ให้บริการเอกชน (เช่น BEM - บริษัท ทางด่วนและรถไฟฟ้ากรุงเทพ จำกัด (มหาชน)) เพื่อชดเชยรายได้ที่หายไป ประมาณการว่ารัฐต้องใช้งบชดเชยราว 5,500 ล้านบาทต่อปี ⁵

2.2.1 ผลกระทบต่อ BEM และ BTS

ในมุมมองของตลาดทุน นักวิเคราะห์ประเมินว่านโยบายนี้อาจส่งผลกระทบต่อรายได้เฉลี่ยต่อเที่ยว (Average Fare per Trip) ของผู้ประกอบการ แต่จะถูกชดเชยด้วยปริมาณผู้โดยสาร (Ridership) ที่เพิ่มขึ้นจากความต้องการที่มีความยืดหยุ่นต่อราคา (Price Elasticity of Demand) ¹⁰ สำหรับสายสีม่วง (บางใหญ่-เตาปูน) ซึ่งประสบปัญหาผู้โดยสารต่ำกว่าเป้าหมายมาโดยตลอดเนื่องจากทำเลที่ตั้งและปัญหาการเชื่อมต่อในอดีต ¹¹ นโยบายลดราคาอาจเป็นเครื่องมือสำคัญในการกระตุ้น Demand ให้เข้าใกล้จุดคุ้มทุนในการเดินรถ

2.2.2 กลไกตั๋วร่วม (Common Ticket) และระบบ EMV

ความสำเร็จของนโยบายนี้ขึ้นอยู่กับการนำระบบตั๋วร่วมและการชำระเงินผ่านระบบ EMV (Europay, Mastercard, and Visa) มาใช้อย่างเต็มรูปแบบ ¹² เพื่อให้การเดินทางข้ามสาย (Interoperability) ระหว่างสายสีม่วง สีน้ำเงิน สีแดง และสายอื่น ๆ เป็นไปอย่างไร้รอยต่อ ปัจจุบันยังมีความท้าทายเรื่องค่าธรรมเนียมแรกเข้า (Flag Fall Charge) ซ้ำซ้อน ซึ่งหากรัฐบาลสามารถเคลียร์ปัญหานี้ได้ จะช่วยลดอุปสรรคในการเปลี่ยนถ่ายสายรถไฟฟ้าของผู้โดยสารได้อย่างมหาศาล

2.3 บทเรียนจากอดีต: กรณีศึกษา "Missing Link" สายสีม่วง

การผลักดันนโยบายรถไฟฟ้าในพื้นที่บางใหญ่ต้องเรียนรู้จากความผิดพลาดในอดีต กรณี "ฟันหลอ" หรือ Missing Link ระหว่างสถานีเตาปูนและบางซื่อ ในช่วงแรกของการเปิดให้บริการสายสีม่วง ส่งผลให้ผู้โดยสารลดลงอย่างน่าใจหายและเกิดวิกฤตความเชื่อมั่น ¹³ บทเรียนนี้สอนให้รู้ว่า "โครงข่ายคมนาคมต้องสมบูรณ์" (Network Completeness) การมีรถไฟฟ้าราคาถูกแต่ไม่เชื่อมต่อ ย่อมไม่สามารถจูงใจให้คนทิ้งรถส่วนตัวได้ ดังนั้น นโยบายของพรรคเพื่อไทยในปี 2569 จึงต้องให้ความสำคัญกับการเชื่อมต่อทางกายภาพ (Physical Connectivity) พอ ๆ กับการเชื่อมต่อทางราคา (Fare Integration)

3. วิกฤตการเชื่อมต่อไมล์แรกและไมล์สุดท้าย (First and Last Mile Connectivity Crisis) ในพื้นที่บางใหญ่

3.1 สภาพปัญหา: เมื่อ "รถไฟฟ้า" มาไม่ถึงหน้าบ้าน

แม้จะมีรถไฟฟ้าสายสีม่วงพาดผ่านใจกลางย่านบางใหญ่ แต่ปัญหาสำคัญที่ทำให้ประชาชนส่วนใหญ่ยังคงเลือกใช้รถยนต์ส่วนตัวคือ "ปัญหาการเดินทางไมล์แรกและไมล์สุดท้าย" (First and Last Mile - FLM) ซึ่งหมายถึงการเดินทางจากที่พักอาศัยมายังสถานีรถไฟฟ้า และจากสถานีไปยังจุดหมายปลายทาง การวิจัยทางวิชาการในพื้นที่กรุงเทพฯ และปริมณฑลระบุชัดเจนว่า การขาดแคลนระบบ Feeder ที่มีประสิทธิภาพและทางเดินเท้าที่มีคุณภาพ เป็นอุปสรรคสำคัญต่อการเปลี่ยนพฤติกรรมการเดินทาง (Mode Shift) ¹⁵

ในพื้นที่บางใหญ่และนนทบุรี ซึ่งลักษณะการอยู่อาศัยเป็นหมู่บ้านจัดสรรกระจายตัว (Sprawl) ลึกเข้าไปในซอยหรือถนนย่อย ทำให้ระยะทางจากบ้านถึงสถานีรถไฟฟ้าเกินระยะเดินเท้า (Walking Distance) ที่ยอมรับได้ (ปกติคือ 400-800 เมตร) ¹⁷ ประชาชนจึงต้องพึ่งพาระบบขนส่งกึ่งทางการ (Informal Transport) เช่น วินมอเตอร์ไซค์รับจ้าง รถสองแถว หรือรถตู้ ซึ่งมีปัญหาด้านมาตรฐานการบริการและความปลอดภัย ¹⁸

3.2 บทบาทของระบบขนส่งกึ่งทางการ (Informal Transport)

ข้อมูลจากการศึกษาในพื้นที่กรุงเทพฯ พบว่า "วินมอเตอร์ไซค์" และ "รถกะป๊อ" (Silor) ทำหน้าที่เป็นเส้นเลือดฝอยที่สำคัญในการหล่อเลี้ยงระบบขนส่งมวลชน ¹⁸ อย่างไรก็ตาม ปัญหาที่พบในพื้นที่ตลาดบางใหญ่คือ:

โครงสร้างราคาที่ไม่เป็นธรรม: ในช่วงเวลาเร่งด่วนหรือช่วงเทศกาล ค่าโดยสารวินมอเตอร์ไซค์อาจพุ่งสูงขึ้นอย่างไม่มีการควบคุม ¹⁹ ทำให้ต้นทุนรวมในการเดินทาง (Total Travel Cost) สูงเกินกว่าที่นโยบายรถไฟฟ้า 20 บาทจะชดเชยได้
ความปลอดภัย: มาตรฐานความปลอดภัยของรถจักรยานยนต์รับจ้างยังคงเป็นประเด็นความเสี่ยงสูง โดยเฉพาะสำหรับเด็กและผู้สูงอายุ
การขาดการเชื่อมต่อข้อมูล: ผู้โดยสารไม่สามารถตรวจสอบเวลาการมาถึงของรถสองแถวหรือรถตู้ได้ ทำให้เกิดความไม่แน่นอนในการวางแผนการเดินทาง

3.3 แนวทางแก้ไขและนโยบาย Feeder อัจฉริยะ

เพื่อให้นโยบายหาเสียงมีความสมบูรณ์ นายยศชนัน และพรรคเพื่อไทย จำเป็นต้องนำเสนอทางออกสำหรับปัญหา FLM อย่างเป็นรูปธรรม โดยอาจประยุกต์ใช้เทคโนโลยีและโมเดลการจัดการใหม่ ๆ ดังนี้:

ระบบ Feeder พลังงานไฟฟ้า (EV Micro-transit): การสนับสนุนให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) หรือเอกชน จัดหารถมินิบัสไฟฟ้าวิ่งรับส่งคนจากหมู่บ้านจัดสรรเข้าสู่สถานีตลาดบางใหญ่ โดยมีตารางเวลาที่แน่นอนและเชื่อมต่อกับแอปพลิเคชันติดตามตำแหน่ง (GPS Tracking)
การบูรณาการค่าโดยสาร (Fare Integration): การขยายขอบเขตของ "ตั๋วร่วม" ให้ครอบคลุมถึงระบบ Feeder ด้วย เช่น หากใช้บัตรแมงมุมหรือ EMV จ่ายค่ารถ Feeder แล้ว จะได้รับส่วนลดเมื่อขึ้นรถไฟฟ้าต่อ เพื่อจูงใจให้คนใช้ระบบขนส่งสาธารณะตลอดเส้นทาง
การปรับปรุงโครงสร้างพื้นฐานเพื่อการเดินและการปั่นจักรยาน (Active Transport): การวิจัยชี้ว่าสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเดิน (Walkability) มีผลโดยตรงต่อการตัดสินใจใช้ระบบขนส่งมวลชน ¹⁶ การปรับปรุงทางเท้า การสร้าง Skywalk เชื่อมต่อสถานีบางใหญ่เข้ากับตลาดและชุมชนโดยรอบ (ไม่ใช่แค่เข้าห้างสรรพสินค้า) จึงเป็นสิ่งจำเป็นเร่งด่วน

4. ยุทธศาสตร์ "บางใหญ่" ในฐานะศูนย์กลางโลจิสติกส์เกษตรอัจฉริยะ (Smart Agricultural Logistics Hub)

4.1 ศักยภาพและความท้าทายของภาคเกษตรไทย

ประเทศไทยเป็นมหาอำนาจด้านอาหารและการเกษตร โดยในปี 2567 มูลค่าการส่งออกสินค้าเกษตรและอุตสาหกรรมเกษตรสูงถึง 52.19 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ²⁰ อย่างไรก็ตาม จุดอ่อนสำคัญของไทยคือ "ต้นทุนโลจิสติกส์" ที่สูง และการพึ่งพาการขนส่งทางถนนมากเกินไป (78.31%) ในขณะที่การขนส่งทางรางมีเพียง 2.21% ²¹ ความไม่สมดุลนี้ทำให้ต้นทุนสินค้าเกษตรของไทยแพงกว่าคู่แข่ง และยังเสี่ยงต่อความเสียหายของสินค้าเน่าเสียง่าย (Perishable Goods)

4.2 วิสัยทัศน์ตลาดบางใหญ่: จาก "ตลาดสด" สู่ "Agri-Tech Hub"

การที่นายยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ ลงพื้นที่ตลาดบางใหญ่และประกาศนโยบายผลักดันศูนย์รวมสินค้าเกษตร สะท้อนถึงความเข้าใจในศักยภาพของพื้นที่ในฐานะจุดตัดการคมนาคม (Intersection) ของภาคตะวันตก ภาคใต้ และกรุงเทพฯ นโยบายนี้ควรมุ่งเน้นการยกระดับตลาดบางใหญ่ให้เป็นมากกว่าจุดซื้อขาย แต่เป็นศูนย์กลางโลจิสติกส์ที่ขับเคลื่อนด้วยข้อมูลและเทคโนโลยี (Data-Driven Logistics Center)

4.2.1 นวัตกรรมห่วงโซ่ความเย็น (Cold Chain Innovation)

หนึ่งในปัญหาหลักของเกษตรกรไทยคือการสูญเสียหลังการเก็บเกี่ยว (Post-harvest Loss) เนื่องจากขาดแคลนห้องเย็นและระบบขนส่งควบคุมอุณหภูมิ ²² นโยบายควรสนับสนุนการลงทุนสร้าง "คลังสินค้าห้องเย็นอัจฉริยะ" (Smart Cold Storage) ในพื้นที่บางใหญ่ ที่เปิดให้เกษตรกรรายย่อยและ SMEs เช่าใช้ในราคาที่เข้าถึงได้ ระบบนี้ควรใช้ AI ในการบริหารจัดการสต็อกและอุณหภูมิ เพื่อยืดอายุสินค้าและรักษาคุณภาพก่อนกระจายเข้าสู่โมเดิร์นเทรดหรือส่งออก

4.2.2 การเปลี่ยนผ่านสู่ E-commerce และแพลตฟอร์มดิจิทัล

ตลาด E-commerce ของไทยเติบโตอย่างก้าวกระโดด และคาดว่าจะมีมูลค่าสูงถึง 60,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐในปี 2030 ²⁴ ตลาดบางใหญ่ควรถูกวางตำแหน่งเป็น "Fulfillment Center" สำหรับสินค้าเกษตรสด ที่รองรับคำสั่งซื้อออนไลน์จากผู้บริโภคในกรุงเทพฯ และปริมณฑล การนำระบบอัตโนมัติ (Automation) และหุ่นยนต์มาใช้ในการคัดแยกและบรรจุสินค้า (Sorting and Packaging) จะช่วยเพิ่มประสิทธิภาพและรองรับปริมาณธุรกรรมมหาศาลได้ สอดคล้องกับความเชี่ยวชาญด้านวิศวกรรมของแคนดิเดตนายกฯ

4.2.3 การเชื่อมโยงระบบราง (Rail Connectivity)

เพื่อลดต้นทุนโลจิสติกส์อย่างยั่งยืน จำเป็นต้องมีการผลักดันการขนส่งสินค้าทางรางเข้ามาสู่พื้นที่บางใหญ่ แม้ปัจจุบันสายสีม่วงจะเป็นรถไฟฟ้าขนส่งผู้โดยสาร แต่ในอนาคตควรมีการศึกษาความเป็นไปได้ในการใช้ระบบราง (อาจเป็นรางเบาหรือระบบขนส่งสินค้าด่วนทางรางในช่วงเวลากลางคืน) เพื่อขนส่งสินค้าเกษตรจากแหล่งผลิตในต่างจังหวัดเข้ามายังศูนย์กระจายสินค้าบางใหญ่โดยตรง เพื่อลดภาระการจราจรบนถนนกาญจนาภิเษกและลดต้นทุนน้ำมันเชื้อเพลิง

4.3 การบูรณาการข้อมูล (Data Integration) เพื่อเสถียรภาพราคา

ปัญหาคลาสสิกของเกษตรกรไทยคือ "สินค้าล้นตลาดและราคาตกต่ำ" การใช้ตลาดบางใหญ่เป็นศูนย์ข้อมูล (Data Center) ที่รวบรวมข้อมูลปริมาณผลผลิต (Supply) และความต้องการบริโภค (Demand) แบบ Real-time จะช่วยให้หน่วยงานรัฐและเกษตรกรวางแผนการผลิตและการตลาดได้แม่นยำขึ้น การใช้ AI วิเคราะห์แนวโน้มราคาและแจ้งเตือนเกษตรกรล่วงหน้า จะเป็นเครื่องมือสำคัญในการรักษาเสถียรภาพรายได้ของเกษตรกร ซึ่งเป็นฐานเสียงสำคัญของพรรคเพื่อไทย

5. มิติใหม่ของการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม: การผสาน Soft Power เข้ากับโครงสร้างพื้นฐาน

5.1 ทุนทางวัฒนธรรมของนนทบุรี

นอกเหนือจากความเป็นเมืองเศรษฐกิจ นนทบุรียังมีต้นทุนทางวัฒนธรรมที่เข้มแข็ง นโยบายการพัฒนาบางใหญ่ต้องไม่ละเลยมิตินี้ แหล่งท่องเที่ยวสำคัญอย่าง วัดบรมราชากาญจนาภิเษกอนุสรณ์ (วัดเล่งเน่ยยี่ 2) ถือเป็นแม่เหล็กสำคัญทางวัฒนธรรมและจิตวิญญาณ ²⁵ วัดแห่งนี้ไม่เพียงแต่เป็นศาสนสถาน แต่เป็นสถาปัตยกรรมจีนยุคราชวงศ์หมิง-ชิงที่สมบูรณ์แบบที่สุดแห่งหนึ่งนอกประเทศจีน การดึงดูดนักท่องเที่ยวสายมู (Spiritual Tourism) และสายวัฒนธรรม เข้ามายังพื้นที่จะช่วยกระจายรายได้สู่ชุมชน

นอกจากนี้ พื้นที่ เกาะเกร็ด แหล่งชุมชนมอญโบราณและเครื่องปั้นดินเผา ²⁹ ยังเป็นอีกหนึ่งจุดหมายปลายทางที่สำคัญ การเชื่อมโยงแหล่งท่องเที่ยวเหล่านี้เข้าด้วยกันเป็น "เส้นทางท่องเที่ยวทางวัฒนธรรม" (Cultural Tourism Route) จะช่วยสร้างประสบการณ์การท่องเที่ยวที่หลากหลายและดึงดูดให้นักท่องเที่ยวใช้เวลาในพื้นที่นานขึ้น

5.2 การท่องเที่ยวไร้รอยต่อ (Seamless Tourism)

ปัญหาของนักท่องเที่ยว (โดยเฉพาะชาวต่างชาติ) คือการเดินทางเข้าถึงแหล่งท่องเที่ยวเหล่านี้ทำได้ยาก นโยบายควรเน้นการสร้างระบบขนส่งเพื่อการท่องเที่ยวโดยเฉพาะ เช่น:

Shuttle Boat/Bus: เชื่อมต่อสถานีรถไฟฟ้าสายสีม่วง (สถานีตลาดบางใหญ่ หรือ สถานีสะพานพระนั่งเกล้า) ไปยังวัดเล่งเน่ยยี่ 2 และท่าเรือปากเกร็ดเพื่อข้ามไปเกาะเกร็ด
Tourist Pass: บัตรโดยสารใบเดียวที่รวมค่ารถไฟฟ้า ค่าเรือข้ามฟาก และส่วนลดค่าเข้าชมสถานที่หรือส่วนลดร้านค้าในตลาดบางใหญ่
การประชาสัมพันธ์เชิงรุก: ใช้แพลตฟอร์มดิจิทัลโปรโมทเทศกาลสำคัญ เช่น เทศกาลกินเจที่วัดเล่งเน่ยยี่ หรือเทศกาลสงกรานต์มอญที่เกาะเกร็ด ให้เป็น Event ระดับนานาชาติ โดยมีบางใหญ่เป็นศูนย์กลางที่พักและอาหาร

6. บทวิเคราะห์ยุทธศาสตร์การเมือง: ทำไมต้อง "บางใหญ่" และ "ยศชนัน"?

6.1 ยุทธศาสตร์ป่าล้อมเมืองรูปแบบใหม่

การเลือกบางใหญ่เป็นพื้นที่ยุทธศาสตร์ สะท้อนถึงความเข้าใจในพลวัตประชากร (Demographic Dynamics) ของพรรคเพื่อไทย พื้นที่ปริมณฑลอย่างนนทบุรี ปทุมธานี สมุทรปราการ เป็นที่อยู่อาศัยของ "ชนชั้นกลางใหม่" (New Middle Class) และ "แรงงานพลัดถิ่น" ที่ย้ายมาจากต่างจังหวัด กลุ่มประชากรนี้มีความอ่อนไหวต่อปัญหาปากท้อง (ค่าครองชีพ ค่าเดินทาง) แต่ในขณะเดียวกันก็มีความคาดหวังต่อคุณภาพชีวิตที่ทันสมัย (Smart City, สิ่งแวดล้อมที่ดี)

การเสนอนโยบายที่ผสมผสานระหว่าง "การลดค่าครองชีพ" (รถไฟฟ้า 20 บาท) กับ "การสร้างอนาคตด้วยเทคโนโลยี" (Smart Agriculture Hub) จึงเป็นการตอบโจทย์ทั้งสองด้าน และเป็นการแย่งชิงฐานเสียงจากพรรคคู่แข่งที่อาจเน้นเพียงด้านใดด้านหนึ่ง

6.2 ความน่าเชื่อถือของผู้นำ (Leadership Credibility)

ภูมิหลังของ นายยศชนัน ในฐานะนักวิชาการและนักวิจัย ³ เป็นจุดขายที่สำคัญในการสร้างความเชื่อมั่นว่านโยบายเหล่านี้ "ทำได้จริง" และ "มีหลักการรองรับ" ไม่ใช่เพียงการขายฝัน การที่เขาสามารถอธิบายความเชื่อมโยงระหว่างเทคโนโลยีชีวการแพทย์ (Biomedical) กับคุณภาพชีวิต หรือ AI กับระบบโลจิสติกส์ ทำให้ภาพลักษณ์ของผู้นำพรรคเพื่อไทยดูทันสมัยและเท่าทันโลก (Globalized) ซึ่งจำเป็นอย่างยิ่งในการนำพาประเทศฝ่าฟัน "Perfect Storm" ทางเศรษฐกิจโลก ¹

7. บทสรุปและข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย

จากการวิเคราะห์นโยบายการหาเสียงเลือกตั้งปี 2569 ของพรรคเพื่อไทยและนายยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ ในพื้นที่ตลาดบางใหญ่ จังหวัดนนทบุรี สามารถสรุปได้ว่า เป็นยุทธศาสตร์ที่มุ่งเน้นการบูรณาการโครงสร้างพื้นฐาน (Infrastructure) เข้ากับการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคม (Socio-economic Development) อย่างเป็นระบบ อย่างไรก็ตาม เพื่อให้นโยบายนี้ประสบความสำเร็จอย่างยั่งยืนและเกิดประโยชน์สูงสุด ภาครัฐและพรรคการเมืองควรพิจารณาข้อเสนอแนะดังต่อไปนี้:

การแก้ปัญหาคอขวดระบบ Feeder เป็นวาระเร่งด่วน: ความสำเร็จของรถไฟฟ้า 20 บาท ขึ้นอยู่กับความสะดวกในการเข้าถึงสถานี รัฐบาลต้องลงทุนและจัดระเบียบระบบขนส่งรอง (วินมอเตอร์ไซค์, รถสองแถว, EV Shuttle Bus) ให้มีคุณภาพ ปลอดภัย และราคาเป็นธรรม เพื่อลดต้นทุนรวมในการเดินทางของประชาชน
การสร้าง Ecosystem ของ Smart Agriculture: การพัฒนาตลาดกลางบางใหญ่ต้องไม่หยุดแค่การสร้างอาคาร แต่ต้องสร้างระบบนิเวศที่เอื้อต่อการใช้นวัตกรรม ทั้งแหล่งเงินทุน (Soft Loan) สำหรับเกษตรกรและ SMEs ในการลงทุนระบบ Cold Chain และการฝึกอบรมทักษะดิจิทัล (Digital Literacy)
ความชัดเจนทางการคลัง (Financial Transparency): รัฐบาลต้องสื่อสารอย่างโปร่งใสถึงแหล่งที่มาของงบประมาณที่จะใช้ชดเชยค่าโดยสารรถไฟฟ้า และมีแผนระยะยาวในการหารายได้เพิ่ม เช่น การเก็บภาษีลาภลอย (Windfall Tax) จากที่ดินรอบสถานีที่มีมูลค่าสูงขึ้น หรือการพัฒนาพื้นที่เชิงพาณิชย์ (Non-fare Revenue) เพื่อลดภาระงบประมาณแผ่นดิน
การมีส่วนร่วมของชุมชน (Public Participation): การเปลี่ยนแปลงการใช้ที่ดินและการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน ต้องผ่านกระบวนการรับฟังความคิดเห็นจากชุมชนดั้งเดิมในพื้นที่ เพื่อลดผลกระทบทางสังคมและสิ่งแวดล้อม และรักษาอัตลักษณ์วัฒนธรรมท้องถิ่นไม่ให้สูญหายไปกับกระแสการพัฒนา

โดยสรุป การเลือกตั้งปี 2569 จะเป็นจุดตัดสินว่า นนทบุรีและบางใหญ่ จะเติบโตไปในทิศทางใด ระหว่างการเป็นเมืองชานเมืองที่ไร้ทิศทาง หรือการเป็นต้นแบบของ "เมืองอัจฉริยะที่เชื่อมโยงเศรษฐกิจและคุณภาพชีวิต" (Connected Smart City & Economic Hub) ตามวิสัยทัศน์ที่พรรคเพื่อไทยและ ดร.ยศชนัน ได้นำเสนอ

ภาคผนวก: ตารางข้อมูลประกอบ

ตารางที่ 1: การเปลี่ยนแปลงราคาที่ดินและศักยภาพการพัฒนาในพื้นที่นนทบุรี (2567-2568)

พื้นที่ / โซน	อัตราการเพิ่มขึ้นของราคาที่ดิน (YoY)	ปัจจัยขับเคลื่อนหลัก	ผลกระทบต่อการพัฒนา	แหล่งข้อมูลอ้างอิง
บางกรวย-บางใหญ่-บางบัวทอง	+26.4%	รถไฟฟ้าสายสีม่วง, ถนนวงแหวนกาญจนาภิเษก, Central Westgate	ดึงดูดโครงการที่อยู่อาศัยแนวราบและศูนย์การค้า	⁴
เมืองนนทบุรี-ปากเกร็ด	+22.8%	รถไฟฟ้าสายสีชมพู, ศูนย์ราชการ, ทางด่วน	การขยายตัวของคอนโดมิเนียมและอาคารสำนักงาน	⁴
แนวรถไฟฟ้าสายสีม่วง (เตาปูน-คลองบางไผ่)	+9.37% (เฉลี่ยต่อปี)	การเชื่อมต่อเข้าสู่ใจกลางเมือง, การพัฒนา TOD	ราคาที่ดินสูงขึ้น ทำให้ต้นทุนที่อยู่อาศัยสูงขึ้น อาจเกิด Oversupply คอนโดมิเนียม	⁴

ที่มา: รวบรวมและวิเคราะห์จากข้อมูล DDproperty และ Amber Realty

ตารางที่ 2: เปรียบเทียบโครงสร้างต้นทุนและประสิทธิภาพรูปแบบการขนส่งสินค้าของไทย

รูปแบบการขนส่ง	สัดส่วนปริมาณการขนส่ง (2566-2567)	จุดแข็ง	จุดอ่อน	ข้อเสนอแนะสำหรับการพัฒนาตลาดบางใหญ่
ทางถนน (รถบรรทุก)	78.31%	เข้าถึงแหล่งผลิตและผู้บริโภคได้โดยตรง (Door-to-Door), ยืดหยุ่นสูง	ต้นทุนต่อหน่วยสูง, ก่อมลพิษ, ปัญหาจราจร, ความผันผวนของราคาน้ำมัน	ส่งเสริมการใช้รถบรรทุกไฟฟ้า (EV Trucks) สำหรับกระจายสินค้าระยะสั้น (Last Mile Delivery)
ทางราง (รถไฟ)	2.21%	ต้นทุนต่ำ, ขนส่งปริมาณมาก, เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม	โครงข่ายไม่ครอบคลุม, ใช้เวลานาน, ขาดสิ่งอำนวยความสะดวกในการขนถ่ายสินค้า (Transshipment)	พัฒนาจุดเปลี่ยนถ่ายสินค้า (Rail-Truck Terminal) ใกล้ตลาดบางใหญ่ และเร่งรัดรถไฟทางคู่
ทางน้ำ	19.47%	ต้นทุนต่ำที่สุด	จำกัดเฉพาะพื้นที่ที่มีแม่น้ำ, ใช้เวลานานมาก	ใช้สำหรับสินค้าเกษตรที่ไม่เน่าเสียง่าย (เช่น ข้าวเปลือก) ผ่านท่าเรือในแม่น้ำเจ้าพระยา

ที่มา: สภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) และข้อมูลจากงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ²⁰

ตารางที่ 3: สถานะและข้อมูลจำเพาะของแหล่งท่องเที่ยวสำคัญในจังหวัดนนทบุรี

สถานที่ท่องเที่ยว	ประเภท	จุดเด่น / ไฮไลท์	การเชื่อมต่อที่แนะนำ (Future Connectivity)	แหล่งข้อมูลอ้างอิง
วัดบรมราชากาญจนาภิเษกอนุสรณ์ (วัดเล่งเน่ยยี่ 2)	ศาสนสถาน / วัฒนธรรม	สถาปัตยกรรมจีนยุคหมิง-ชิง, เทศกาลกินเจ, แก้ชง	Shuttle Bus จากสถานีรถไฟฟ้าบางใหญ่, ป้ายรถเมล์อัจฉริยะ	²⁵
เกาะเกร็ด	ชุมชนวิถีชีวิต / มรดกวัฒนธรรม	เครื่องปั้นดินเผามอญ, ขนมไทยโบราณ, เส้นทางปั่นจักรยาน	เรือด่วนเจ้าพระยาเชื่อมต่อสถานีพระนั่งเกล้า, ท่าเรือท่องเที่ยวมาตรฐาน	²⁹
ตลาดนกฮูก	แหล่งช้อปปิ้ง / ไลฟ์สไตล์	ตลาดนัดกลางคืน, อาหาร Street Food, สินค้ามือสอง	ทางเดิน Skywalk เชื่อมต่อรถไฟฟ้า, จุดจอดรถ Feeder ที่ปลอดภัย	²⁹
อุทยานเฉลิมกาญจนาภิเษก	สวนสาธารณะ / พักผ่อนหย่อนใจ	พื้นที่สีเขียวริมน้ำเจ้าพระยา, สถาปัตยกรรมไทยประยุกต์	เส้นทางจักรยานเชื่อมต่อจากชุมชนและสถานีรถไฟฟ้า	³¹

ที่มา: รวบรวมจากข้อมูลการท่องเที่ยวจังหวัดนนทบุรีและเว็บไซต์แนะนำการท่องเที่ยวชั้นนำ